Carhistory.gr Logo
  » portraits » Ayrton Senna
Ayrton Senna
portraits
O μεγάλος Βραζιλιάνος έκανε την εμφάνισή του στον κόσμο της F1 το 1984 σε ηλικία 24 ετών, με τα μονοθέσια της Τoleman, μιας ομάδας που ήταν τότε λίγο περισσότερο ισχυρή από όσο η Caterham των ημερών μας.

Παρά το γεγονός ότι διέθετε τον ασθενέστερο σχεδόν κινητήρα –τον 4κύλινδρο τoυ Brian Ηart- ο νεαρός εντυπωσίασε με την ταχύτητά του και τον τρόπο που οδηγούσε, διεκδικώντας μάλιστα ακόμη και τη…νίκη από τον πρωτοκλασάτο Αlain Prost στο βροχερό Μοnaco του 1984, ώσπου «τρομαγμένοι» από την επίδοσή του οι οργανωτές να διακόψουν τον αγώνα για να μην χάσει ο Γάλλος την πρώτη θέση. Όμως, η ειρωνεία της τύχης τα έφερε έτσι ώστε εκείνο το GP να… συμβάλει στην απώλεια του τίτλου από τον Prost, αφού λόγω της πρόωρης λήξης του μοιράστηκαν οι μισοί βαθμοί και στο τέλος ο Αlain υποσκελίστηκε στην κατάταξη από τον Lauda για μισό βαθμό (Αν ο Γάλλος τερμάτιζε δεύτερος στο πριγκιπάτο θα έπαιρνε 6 βαθμούς αντί για τους 4,5 της… μισής πρωτιάς και θα είχε εκείνος το προβάδισμα για το πρωτάθλημα, στον τελευταίο αγώνα). Από τότε, από την πρώτη του χρονιά στα GP, ο Ayrton βρήκε τον τρόπο να αμφισβητήσει το «καθεστώς» των κορυφαίων και να ταράξει τα λιμνάζοντα ύδατα. Από τότε όμως χρονολογείται και η αντιπαλότητά του με τον Prost, στον οποίο δεν άρεσαν τα όσα συνέβησαν στο Μonte Carlo κι αργότερα έλεγε πως «μπορούσε εκείνη την ημέρα να τον κερδίσει ό,τι ώρα ήθελε».

1985-1987: H θητεία στην Lotus

Επόμενο ήταν μια από τις μεγάλες ομάδες να αρπάξει τον Αyrton και να τον εντάξει στη δύναμή της, ύστερα από το λαμπερό του ξεκίνημα: Στον αγώνα δρόμου που ακολούθησε εκείνη που πρόφθασε ήταν η Lotus, με την οποία ο Senna υπέγραψε συμβόλαιο τριών χρόνων. Η εποχή του θρυλικού Colin Chapman είχε βέβαια περάσει τότε, όμως η βρετανική ομάδα ήταν ακόμα ισχυρή, αν και όπως αποδείχθηκε όχι τόσο ώστε να κατακτήσει ένα παγκόσμιο πρωτάθλημα. Τα μονοθέσια της Lotus την εποχή εκείνη μπορεί να εξοπλίζονταν με τους ισχυρότατους κινητήρες turbo της Renault και της Honda, αλλά η αξιοπιστία των υπόλοιπων συστημάτων στη συνεργασία μαζί τους δοκιμαζόταν σοβαρά. O Senna έπρεπε να πηγαίνει… σιγά για να τερματίζει και να βαθμολογείται, πράγμα που του στερούσε την δυνατότητα να εκμεταλλεύεται την ταχύτητά του για να κερδίζει. Ωστόσο κατάφερε να κάνει τις πρώτες του νίκες και να διεκδικήσει τους τίτλους εκείνης της τριετίας, παραμένοντας εντός του ανταγωνισμού για πάνω από μισή περίοδο κάθε φορά. Εκτός των άλλων ο Βραζιλιάνος διακρίθηκε τότε και για την εκπληκτική προσήλωσή του στις χρονομετρημένες δοκιμές, όπου δεν δίσταζε να εισέρχεται στην πίστα ελάχιστα πριν την λήξη τους και να βελτιώνει ακόμη περισσότερο τους, ήδη κορυφαίους έναντι των υπολοίπων, χρόνους του: Η «συνήθεια» αυτή θα τον χαρακτήριζε στους αγωνιστικούς χώρους της F1 ως το τέλος της σύντομης ζωής του. Μετά την θητεία του Senna σε αυτήν, η Lotus σημείωσε φθίνουσα πορεία για -οικονομικούς κυρίως λόγους- κι επτά χρόνια αργότερα αποσύρθηκε από τα Grand Prix. Ιδιαίτερα ισχυρή κι ισάξια κάποτε με την Ferrari, η ομάδα αυτή είχε την τιμή ο τελευταίος μεγάλος οδηγός της να είναι αντάξιος της επίσης μεγάλης ιστορίας της στους αγώνες: Οι έξι πρώτες νίκες του Ayrton ήταν συνάμα και οι τελευταίες της Lotus στην F1.

Η αντιπαλότητα με τον Prost

Το 1988 ο Senna υπέγραψε συμβόλαιο με την ΜcLaren, στην οποία βρήκε τον ισχυρότερο ανταγωνιστή του και παγκόσμιο πρωταθλητή Αlain Prost. Η βρετανική ομάδα κατακυρίευσε τα Grand Prix εκείνη τη χρονιά, κερδίζοντας τους 15 από τους 16 αγώνες της περιόδου. Ο Βραζιλιάνος, ύστερα από αγωνιώδη μάχη πόντο-πόντο με τον Γάλλο team mate του, κατέκτησε το πρώτο του παγκόσμιο πρωτάθλημα και κατά δήλωσή του «ήρθε πιο κοντά στο θεό». Η διαρκώς αυξανόμενη φήμη του κι η απόλυτη κυριαρχία του σε χρονομετρημένες δοκιμές και βροχερές συνθήκες αγώνα, μεγάλωσε ακόμη περισσότερο την αντιπαλότητά του με τον Prost.



To 1989 οι σχέσεις των δύο πιλότων έφθασαν στο χειρότερο σημείο τους, με αποκορύφωμα την μεταξύ τους σύγκρουση στην πίστα της Suzuka, που έκρινε το πρωτάθλημα υπέρ του Αlain. Ο Γάλλος κατηγορούσε τον Βραζιλιάνο για το κακό κλίμα που υπήρχε εναντίον του στην ομάδα της ΜcLaren και για την ατυχή κατάληξη που είχε ο αγώνας τους, ενώ ο Αyrton διατύπωνε την άποψη πως η Αρχή του Σπορ έκανε τα πάντα για να ευνοήσει τον Prost. Τον επόμενο χρόνο η σύγκρουση στη Suzuka επαναλήφθηκε, όμως τα δεδομένα είχαν πλέον αντιστραφεί: Yπεύθυνος αυτή τη φορά -και χαμένος στην μάχη για τον τίτλο- ήταν ο Alain, που στο μεταξύ είχε αλλάξει εταιρεία κι έτρεχε για την Ferrari. Ο Senna ήταν για δεύτερη φορά πρωταθλητής.


Oι μυθικές εμφανίσεις

Το 1991 ήταν η πρώτη χρονιά της Williams FW14 στους αγώνες, με τον Νigel Mansell να χάνει τον παγκόσμιο τίτλο από μια σειρά ατυχιών κι από τα προβλήματα νεότητας του επαναστατικού «ηλεκτρονικού» του μονοθεσίου. Ο Βραζιλιάνος ήταν ο μοναδικός αντίπαλος του ισχυρότατου αυτού συνδυασμού και τελικά εκείνος που του στέρησε τον τίτλο. Οι οκτώ φορές που κατέκτησε την pole position την περίοδο εκείνη «μεταφράστηκαν» σε επτά νίκες και μια δεύτερη θέση, στην Μοnza: O Ayrton απέδειξε για μία ακόμη φορά πόσο καλά ήξερε να εκμεταλλεύεται στις συνθήκες κάθε αγώνα τα μοναδικά προσόντα του και στέφθηκε για τρίτη φορά παγκόσμιος πρωταθλητής. Παρά το γεγονός ότι η ζωή τα έφερε έτσι που ο τίτλος εκείνος να είναι ο τελευταίος του, καθώς η McLaren δεν ήταν πλέον ανταγωνιστική ως το σημείο να κερδίσει πρωτάθλημα, ο Senna δεν έπαψε να είναι κορυφαίος ως την τελευταία στιγμή του. Κανείς δεν ξεχνά την τρομερή μονομαχία του 1992 στο Μοnaco (αντάξιά της είχε να γίνει από το 1937, με την επική αντιπαράθεση των Brauchitch -Carazziola), όπου ο Μansell με την πανίσχυρη FW14 δεν μπόρεσε ποτέ να προσπεράσει την «ασθενική» ΜcLaren του Senna και παρέμεινε δεύτερος ως τον τερματισμό.

Τον επόμενο χρόνο ο Βραζιλιάνος κέρδισε για έκτη φορά το σπουδαιότερο circuit πόλης στον κόσμο κι έγινε ο «απόλυτος άρχοντας» του Μonte Carlo, ξεπερνώντας την επίδοση του Graham Hill (5 νίκες) που «βαστούσε» από το 1969. Το 1993 ήταν και η τελευταία του χρονιά με την ΜcLaren, τερματίζοντας πέντε φορές στην πρώτη θέση, ενώ ο μεγάλος αντίπαλός του Αlain Prost με το ηλεκτρονικό του «ταξί» (Williams) κατακτούσε το πρωτάθλημα. Ο Αyrton αποχαιρέτησε την ομάδα με μια νίκη στην Αυστραλία, όπου στην συνέχεια αποθεώθηκε από το πλήθος, τους μηχανικούς του και τα στελέχη του βρετανικού team. Κανείς βέβαια δεν περίμενε τότε πως εκείνη θα ήταν η τελευταία του νίκη και πως για την ΜcLaren θα περνούσαν τέσσερα ολόκληρα άγονα χρόνια, δίχως πανηγυρισμούς για την κατάκτηση της πρώτης θέσης σε αγώνα…

1994: To τέλος…

Στην απογυμνωμένη -λόγω της αλλαγής των κανονισμών- από ηλεκτρονικά συστήματα Williams-Renault, στο cockpit της οποίας βρέθηκε ο Αyrton το 1994, αντιπετώπισε πολλά προβλήματα: Αν και δεν δυσκολεύτηκε να κερδίσει την πρώτη θέση, στις κατατακτήριες δοκιμές των δύο πρώτων Grand Prix, το αυτοκίνητό του δεν κατάφερε να τερματίσει, ενώ ο νεαρός Michael Schumacher με ισάριθμες νίκες προηγούνταν στο πρωτάθλημα. Στον τρίτο αγώνα, στην Imola, ο Senna ζήτησε από τους μηχανικούς τους κάποιες τροποποιήσεις. Λέγεται πως αυτές έγιναν στον κολώνα του τιμονιού, αν αυτό έχει ακόμη κάποια σημασία. Η πίστα ζούσε ένα πολύ άσχημο Σαββατοκύριακο ύστερα από τον χαμό του νεαρού Ratzenberger, τον πρώτο θάνατο πιλότου σε Grand Prix από το Καναδικό του 1982 (Ricardo Palletti). Η ατμόσφαιρα ήταν βαριά κι ο Senna έντονα φορτισμένος, παρόλα αυτά όμως είχε κατορθώσει με τον χρόνο του στις κατατακτήριες δοκιμές να εξασφαλίσει την pole position για 65η φορά και να ξεκινήσει τον αγώνα του από την πρώτη θέση. Δύο γύρους αργότερα -κι ενώ βρισκόταν στην κορυφή- συνέβη το μοιραίο στην στροφή «Tamburello», εκεί όπου το 1989 ο Gerhard Berger έκανε επίσης μια άσχημη έξοδο με την Ferrari του, χωρίς ευτυχώς περαιτέρω επιπτώσεις. Η Williams έπεσε ακυβέρνητη στον τοίχο και -όπως λένε- το θανατηφόρο χτύπημα στον Βραζιλιάνο έδωσε ένα σπασμένο κομμάτι της εμπρός ανάρτησης. Το τι ακριβώς έγινε και τα ακριβή αίτιά του μάλλον δεν πρόκειται να το μάθουμε ποτέ, αν και οι ενδείξεις για το «αδυνάτισμα» της κολώνας του τιμονιού είναι πολύ ισχυρές. Οι πρώτοι μήνες μετά τον θάνατο του Senna υπήρξαν παραληρηματικοί για την F1 και σημαδεύτηκαν από ατυχήματα, απότομη πτώση της θεαματικότητας και… αχυρόμπαλες για την μείωση των ταχυτήτων, κατάσταση που θύμιζε τους ελληνικούς αγώνες στο Τατόι της παλιάς εποχής. Σιγά–σιγά όμως τα GP ξαναβρήκαν τον δρόμο τους και η ζωή, όπως πάντα, συνεχίστηκε. Κανείς φυσικά δεν ξέχασε τον «θεό» της δεκαετούς περιόδου 1984–1994, που πολύ εύστοχα έγκριτος συνάδελφος τη χαρακτήρισε παλαιότερα με δύο μόνο λέξεις: «Formula Senna».

Κορυφαία στατιστική...

Αyrton Senna da Silva (1960 –1994)
Συμμετοχές: 161
Νίκες: 41
Pole-positions: 65
Tαχύτεροι γύροι: 19
2η θέση: 23
3η θέση: 16
4η θέση: 7
5η θέση: 6
6η θέση: 3
Βαθμοί: 614
Ομάδες: 4 (Toleman, Lotus, Maclaren, Williams)
Γύροι επικεφαλής: 2.982
Χιλιόμετρα επικεφαλής: 13.645
Πρωταθλήματα: 3 (1988, 1990, 1991 με Μaclaren)
Δευτεραθλητής: 2 (1989, 1993 με Μaclaren)
Tριταθλητής: 1 (1987 με Lotus)

Στους μεγαλύτερους όλων των εποχών

Τρεις φορές παγκόσμιος πρωταθλητής της F1, συμπεριλαμβάνεται ομόφωνα από τον κόσμο του αυτοκινήτου στον εξαιρετικά ολιγομελή κατάλογο των μεγαλύτερων οδηγών αγώνων όλων των εποχών: Tazio Nuvolari, Rudolf Carazziola, Juan Manuel Fanzio, Stirling Moss, Jim Clark, Ayrton Senna. Σύγκριση μεταξύ των πιλότων αυτών για την ανάδειξη του «απόλυτου ενός» είναι φυσικά ανέφικτο να γίνει, εφόσον η δράση τους καλύπτει μια περίοδο 80 χρόνων, όπου στο αυτοκίνητο και στον τρόπο οδήγησής του σταδιακά λόγω της διαρκούς εξέλιξης άλλαξαν τα πάντα.

Ayrton Senna–Jim Clark: Οι ομοιότητες

Από τους προαναφερόμενους πολύ μεγάλους οδηγούς, μόνο δύο αφιερώθηκαν στους αγώνες με τόση «θρησκευτικότητα»: Για τον Αyrton Senna και τον Σκοτσέζο Jim Clark τα Grand Prix ήταν κάτι ιερό κι ο τελικός στόχος και των δύο ήταν να γίνουν παγκόσμιοι πρωταθλητές, τίποτε λιγότερο. Μοναδική ήταν επίσης κι η αφοσίωσή τους στον σκοπό αυτό, καθώς για εκείνους ο τίτλος αποτελούσε την υπέρτατη αποστολή τους. Δεν είναι τυχαία, ούτε προϊόν ενθουσιασμού, η δήλωση του Ayrton αμέσως μετά την κατάκτηση του πρώτου του πρωταθλήματος στην F1: «Αισθάνομαι πως τώρα βρίσκομαι πιο κοντά στο θεό». Επίσης και οι δύο διατήρησαν κοινή στάση ως προς την δημιουργία οικογένειας, αφήνοντας το θέμα αυτό για μετά την λήξη της σταδιοδρομίας τους, αφού η πιθανότητα θανάτου στους αγώνες ήταν υπαρκτή κι εκείνοι δεν ήθελαν να πικράνουν κανένα πολύ δικό τους άνθρωπο με τον ενδεχόμενο χαμό τους. Δυστυχώς, η επιλογή τους δικαιώθηκε. Ο Jim και ο Αyrton υπήρξαν οι ταχύτεροι της εποχής τους, γεγονός που φαίνεται από τον αριθμό νικών τους σε κατατακτήριες δοκιμές (33 και 65 αντίστοιχα). Η επίδοση του Clark (οι 33 pole–positions) έκανε 21 χρόνια να ξεπεραστεί (Kyalami 1968–Μοnaco 1989) από τον… Senna. Και οι δύο μεγάλοι πιλότοι αγωνίστηκαν για την Lotus, ο ένας σε ολόκληρη την σταδιοδρομία του που συνέπεσε με τους πρώτους της τίτλους, ο άλλος για τρία μόλις χρόνια σημειώνοντας τις τελευταίες της νίκες. Και, προς κακή τύχη του κόσμου των αγώνων και των ιδίων, αμφότεροι είχαν το ίδιο τραγικό τέλος, σε δυστυχήματα περισσότερο ή λιγότερο ανεξιχνίαστα: Η κυριότερη εξηγήσιμη υπόθεση για τον θάνατο του Clark στο Hοckenheim το 1968, ήταν πως κάποιος θεατής διάβηκε κάθετα την πίστα κι ο Σκοτσέζος έπαθε ό,τι έπαθε για να τον αποφύγει. Τέλος, κανείς εκ των δύο δεν είχε τραυματιστεί ποτέ μέχρι τότε από εμπλοκή σε ατύχημα στον αγώνα.

ΜcLAREN-HONDA MP4/4 (1988)

ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
Body design: Gordon Murray
Kινητήρας: Honda RA186-E 80º V6
Κυβισμός: 1.494 κ.εκ.
Ισχύς: 900 ίπποι
Μετάδοση κίνησης: Στους πίσω τροχούς
Κιβώτιο ταχυτήτων: Χειροκίνητο 6 σχέσεων
Μήκος: 4.394 χλστ.
Πλάτος: 2.134 χλστ.
Ύψος: 940 χλστ.
Μεταξόνιο: 2.875 χλστ.
Μετατρόχιο εμπρός: 1.824 χλστ.
Μετατρόχιο πίσω: 1.670 χλστ.
Βάρος: 540 κιλά
Μονάδες κατασκευής: 6

carhistory

Photos: ΜcLaren, Honda, Williams, Renault