Carhistory.gr Logo
  » motorbikes » Gilera Saturno
Gilera Saturno
motorbikes
O «Κρόνος» (Saturno) ήταν μία από τις καλύτερες δημιουργίες επί δύο τροχών που έχουν βγει από το εργοστάσιο της Gilera.

Παράλληλα όμως ήταν και από τις πιο αδικημένες, αφού αμέσως μετά την επίσημη παρουσίαση στο Σαλόνι του Milano το 1940, αναγκάστηκε να μπει στη «ναφθαλίνη» για έξι χρόνια. Αιτία, το ξέσπασμα του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, που διέκοψε την ειρηνική βιομηχανική δραστηριότητα σε ολόκληρη την Ευρώπη, αφήνοντας χώρο μόνο για την παραγωγή οπλικών συστημάτων και στρατιωτικού χαρακτήρα οχημάτων. Σχεδιασμένη από τον Luigi Salmaggi, η μοτοσικλέτα «Saturno» εντάχθηκε στη γκάμα της Gilera ως αντικαταστάτης της επιτυχημένης «Otto Bulloni». Η μαζική παραγωγή της ξεκίνησε τελικά το 1946, αφού το μόνο που πρόλαβαν να ετοιμάσουν στην εταιρεία πριν ο Μουσολίνι στείλει τους Ιταλούς να πολεμήσουν ήταν έξι «Tipo Competizione» για τους αγώνες.

Δοκιμασμένες λύσεις...
Ο κινητήρας της «Κρόνος» ήταν ο κλασικός τετράχρονος μονοκύλινδρος με ωστήρια, της Gilera, χωρητικότητας 500 κυβικών εκατοστών. Με καρμπιρατέρ της «Dell'Orto», σε συνδυασμό με το κιβώτιο ταχυτήτων των τεσσάρων σχέσεων, απέδιδε 22 ίππους στις 5.000 στροφές ανά λεπτό και έδινε στο ιταλικό μοντέλο τελική ταχύτητα που άγγιζε τα 135 χιλιόμετρα την ώρα. Το μηχανάκι κυκλοφόρησε στην αγορά σχεδόν αμετάβλητο μέχρι το 1951, χρονιά που απέκτησε τηλεσκοπικό πηρούνι μπροστά και ένα πιο μοντέρνο ψαλίδι με τηλεσκοπικά αμορτισέρ πίσω. Το 1952 παρουσιάστηκε μια αγωνιστική έκδοση με διπλό εκκεντροφόρο, για ιδιώτες αναβάτες, που έγινε γνωστή με το όνομα «Piuma» και κατασκευάστηκε σε 110 μονάδες. Παρά τη λόγω ανωτέρας βίας καθυστερημένη είσοδό της στην αγορά η «Saturno» τα πήγε πολύ καλά, αφού σταδιοδρόμησε με επιτυχία για μια δωδεκαετία, με τη συνολική παραγωγή της να μην υπολογίζεται με ακρίβεια (οι εκτιμήσεις για το ζήτημα αναφέρουν περίπου 6.000 μονάδες).

  

Εκδόσεις
Η Saturno κύλησε στους τροχούς της σε έξι εκδόσεις: «Turismo», «Sport», «Competizione» (300 μονάδες), «Corsa» (60 μονάδες), «Cross» (18 μονάδες) και «Regolarita» (2 μονάδες). Οι δύο τελευταίες προστέθηκαν στη γκάμα της το 1953, ενώ οι «Competizione» και «Corsa» διέθεταν κεφαλή από αλουμίνιο και όχι από χυτοσίδηρο όπως οι υπόλοιπες. Ακόμη, υπήρχαν παραλλαγές κατάλληλα τροποποιημένες για ειδικούς πελάτες, βαμμένες σε πράσινο χρώμα με γκρί ντεπόζιτο αντί του καθιερωμένου μαύρου/κόκκινου, όπως ήταν η Αστυνομία και οι υπηρεσίες του στρατού. Σε σύγκριση με τις μοτοσικλέτες που απευθύνονταν στους ιδιώτες, οι προαναφερόμενες είχαν χαμηλότερη αναλογία συμπίεσης και διαφορετικές σχέσεις μετάδοσης.

Oι εποχές αλλάζουν...
Στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του '50 τα οικονομικά των ιταλικών νοικοκυριών είχαν βελτιωθεί σημαντικά, τόσο ώστε να μην είναι πλέον απαγορευτική η αγορά ενός μικρού και φθηνού αυτοκινήτου (λέγε με Fiat 500). Στον αντίποδα, οι μοτοσικλέτες των 500 κ.εκ. έχασαν σημαντικό έδαφος εξαιτίας αυτής της εξέλιξης, αλλά και επειδή είχαν ξεπεραστεί τεχνολογικά. Όλα αυτά έφεραν το τέλος της παραγωγής της «Κρόνος» το 1958, ενώ την ίδια τύχη είχε και η ανταγωνίστριά της της Moto Guzzi «Falcone 500». Ρόλο «ναυαρχίδας» της ιταλικής εταιρείας ανέλαβε ένα μικρότερο δικύλινδρο μοντέλο, των 300 κυβικών εκατοστών. Χρειάστηκε να περάσουν 27 χρόνια για να ξαναβγάλει η Gilera δίτροχο με κυβισμό μισού λίτρου (το έκανε το 1985, με την enduro «Dakota»). Tο 1988 η εταιρεία ενέταξε στη γκάμα της μια νέα «Κρόνος», η οποία είχε ελάχιστα κοινά με τη συνονόματή της σαράντα χρόνια πριν.

ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

GILERA SATURNO SPORT 500 (1952)
Σχεδιαστής: Luigi Salmaggi
Kινητήρας: τετράχρονος μονοκύλινδρος
Κυβισμός: 498,76 κ.εκ.
Διάμετρος x διαδρομή: 84 mm x 90 mm
Καρμπιρατέρ: Dell'Orto ΗDF 28
Κιβώτιο ταχυτήτων: 4 σχέσεων
Ισχύς: 22 ίπποι στις 5.000 σ.α.λ.
Ανώτατη ταχύτητα: 134 χλμ./ώρα
Μήκος: 2.100 χλστ.
Πλάτος: 690 χλστ.
Ύψος: 985 χλστ.
Μεταξόνιο: 1.470 χλστ.
Φρένα: ταμπούρα 185 χλστ.
Ελαστικό εμπρός: 3.00-19
Ελαστικό πίσω: 3.25-19
Βάρος: 175 κιλά
Περίοδος παραγωγής: 1946-1958
Μονάδες παραγωγής: 6.000

credits

Κείμενο: Σπύρος Χατήρας. Photos: rustandglory.com, silodrome.com, motorcycles20thcentury.com, yesterdays.nl, oldmotodude.blogspot.com, mecum.com, moto.it, classicmotocycle.com