Carhistory.gr Logo
  » portraits » Helmut Marko
Helmut Marko
portraits

Ο ειδικός σύμβουλος της Red Bull Racing, παγκόσμιας πρωταθλήτριας κατασκευαστών στη Formula 1 για το 2013, έχει ξεχωριστό παρελθόν στους αγώνες αυτοκινήτου.

Γεννημένος τον Απρίλιο του 1943 στο Γκρατς, ο Χέλμουτ Μάρκο ασχολήθηκε με τους αγώνες αυτοκινήτου από μικρή ηλικία, συμμετέχοντας αρχικά στα αυστριακά πρωταθλήματα ταχύτητας με μικρά μονοθέσια. Εκεί ξεχώρισε από νωρίς για την ταχύτητά του κερδίζοντας πολλές νίκες, αλλά και τίτλους εθνικής εμβέλειας. Το 1966, σε ένα από τα πρώτα του εκτός Κεντρικής Ευρώπης ταξίδια, ήρθε στην Ελλάδα για να λάβει μέρος στον ημίωρο αγώνα μονοθεσίων της FormulaVee, που διοργανώθηκε εκείνη τη χρονιά στο στρατιωτικό αεροδρόμιο του Τατοΐου. Η συνάντηση αυτή είχε προηγηθεί του τρίωρου αγώνα του ελληνικού πρωταθλήματος ταχύτητας, ενώ ήταν ενταγμένη σε μια γενικότερη προσπάθεια που κατέβαλε τότε η ΕΛΠΑ να καθιερώσει τα πρωταθλήματα των κατηγοριών F2 & F3 και στην Ελλάδα. Για το σκοπό αυτό, η Λέσχη είχε προσκαλέσει στη χώρα μας οδηγούς και μονοθέσια του αυστριακού πρωταθλήματος, πληρώνοντας τα έξοδα κίνησης και διαμονής τους. Από ελληνικής πλευράς, έκδηλο ενδιαφέρον είχε δείξει τότε ο Γιώργος Ραπτόπουλος, που οδήγησε και ένα από αυτά στην πίστα, πριν τα καλέσουν για την εκκίνηση. OXέλμουτ Μάρκο κέρδισε εκείνο τον τόσο διαφορετικό αγώνα, για τα δεδομένα της πίστας-«ταυτότητας» του ελληνικού πρωταθλήματος ταχύτητας, σε μια εποχή ακόμη πρώιμη για τον εγχώριο μηχανοκίνητο αθλητισμό. (Περαιτέρω, η κίνηση της ΕΛΠΑ δεν έφερε το ανάλογο αποτέλεσμα, πέραν του Ραπτόπουλου που χρησιμοποίησε ένα μονοθέσιο σε λίγους αγώνες, για διάφορους λόγους χωρίς την ανάλογη επιτυχία).


Το εξαιρετικό 1971

Η εξέλιξη του Χέλμουτ ήταν γρήγορη, αφού το νεαρό της ηλικίας του, το αναμφισβήτητο της ταχύτητάς του και οι καλοί του φίλοι στους αγώνες (ανάμεσά τους και ο Γιόχεν Ριντ) συνέβαλαν ώστε να προωθηθεί χωρίς χρονοτριβή στα ανώτερα κλιμάκια. Το 1970 ήταν ήδη εργοστασιακός οδηγός της Porsche, στο τιμόνι των «908» και «910» του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Αντοχής. Το νέο γερμανικό υπερόπλο, η «917» που είχε εμφανιστεί στα 1.000 χλμ. της Μonza την ίδια χρονιά προσπερνώντας ό,τι έβρισκε στο διάβα της, κέρδισε δυό μήνες αργότερα τις «24 ώρες» του Μαν: Ήταν η πρώτη νίκη της Porsche στη θρυλική πίστα κι ο Μάρκο συμπλήρωνε το βάθρο των νικητών, αφού η «908» του είχε τερματίσει τρίτη στη γενική κατάταξη. Την επόμενη χρονιά όμως ήταν εκείνος στην πρώτη θέση, στο cockpit των «917» πλέον, οδηγώντας από κοινού με τον Γκις Βαν Λένεπ. Με την «Ηunaudieres» να μην έχει ακόμη ανακοπεί από τα δύο chicanes, το πλήρωμα του «θηρίου» κάλυψε συνολικά 5.335 χλμ. με μέση ωριαία ταχύτητα 222 χλμ/ώρα, επίδοση που παρέμεινε ακατάρριπτη για ολόκληρα 39 χρόνια, αφού ξεπεράστηκε μόλις το 2010 από το Αudi «R15» των Berhard-Dumas-Rockenfeller. Αυτή η λαμπερή νίκη, που αποτελεί την κορυφαία στιγμή της σταδιοδρομίας του Μάρκο, συνοδεύτηκε το 1971 και από την πρώτη θέση στα 1.000 χλμ. του Νurburgring, με ένα FordCapri «RS 2600» του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Αυτοκινήτων Τουρισμού και συνοδηγό τον Ντίτερ Γκλέμσερ. Συνάμα, στις 15 Αυγούστου, ήρθε και η πρώτη συμμετοχή στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της Formula 1, η καθιέρωσή του στο οποίο ήταν ο απώτερος στόχος του.

Αγώνες, τέλος…

Συμβόλαιο με την Porsche δεν υπήρχε το 1972, καθώς η αλλαγή των κανονισμών άφησε τις «917» έξω από το παιχνίδι, οδηγώντας κάποιες ειδικές εκδόσεις τους στη σειρά αγώνων Canadian-American. Ο Αυστριακός δεν είχε πρόβλημα, αφού η προσπάθειά του με τις ΒRM στα GP βρισκόταν σε εξέλιξη. Το μονοθέσιό του εκείνη τη χρονιά δεν ήταν από τα καλύτερα του ανταγωνισμού, ούτε και ιδιαίτερα αξιόπιστο ώστε να του δώσει θέση στη βαθμολογούμενη εξάδα, αλλά επί του παρόντος αυτό δεν είχε σημασία. Στις 21 Μαΐου είχε την ευκαιρία να πραγματοποιήσει ένα ακόμη ρεκόρ ταχύτερου γύρου που έμεινε στην ιστορία, τη φορά αυτή στο ΤargaFlorio και στο τιμόνι μιας ΑlfaRomeo «Tipo 33», καθώς ολοκλήρωσε το γύρο των 72 χιλιομέτρων σε 33 λεπτά και 41 δλ., με μ.ω.τ. 128,253 χλμ/ώρα. Η επίδοση αυτή παραμένει κορυφαία μέχρι σήμερα, αφού ο συγκεκριμένος αγώνας καταργήθηκε τα επόμενα χρόνια. Παρά το γεγονός ότι όλα εξελίσσονταν έτσι όπως τα ήθελε ο Αυστριακός πιλότος, στις 2 Ιουλίου της ίδιας χρονιάς αποδείχθηκε ξανά πως στη ζωή δεν υπάρχουν προγνωστικά: Aρκούσε η εκτίναξη μιας μικρής πέτρας από τους τροχούς της προπορευόμενης Lotus «72» του Φιτιπάλντι στο Γαλλικό GP, η οποία του προξένησε ανεπανόρθωτη ζημιά στο μάτι, για να τερματιστεί άδοξα μια πολλά υποσχόμενη καριέρα. Στη δέκατη μόλις συμμετοχή του στη F1, αγώνες τέλος για τον 29χρονο Χέλμουτ, έτσι απλά…

HELMUT MARKO
OI
ΝΙΚΕΣ
1971
: 24 heures du Mans, Porsche 917 K
1971: Nurburgring ETCC, Ford Capri RS 2600

Περί ασφαλείας

To ατύχημα του Αυστριακού το 1972, αρκετά όμοιο με εκείνο του Μάσα το 2009, μας επιτρέπει να αντιληφθούμε πόσο ψηλά βρίσκονται τα επίπεδα ασφάλειας στη F1 της εποχής μας. Τριάντα οκτώ χρόνια πριν μια πετρούλα κατάφερε να τελειώσει μια σταδιοδρομία πριν της ώρας της, ενώ στην περίπτωση του Βραζιλιάνου πιλότου της Ferrari δε συνέβη το ίδιο. Και αυτό, παρά το γεγονός ότι στη θέση του ασήμαντου λίθου βρισκόταν ένα μεταλλικό ελατήριο βάρους 700 γραμμαρίων, το οποίο έπεσε με πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα επάνω στο κράνος του Μάσα, αποκολλημένο από την προπορευόμενη Brawn του Μπαρικέλο. Δε θέλουμε καν να σκεφτούμε τι θα είχε γίνει αν το συγκεκριμένο ελατήριο ήταν, αντί της πέτρας, ο αρνητικός πρωταγωνιστής στην περίπτωση του Μάρκο!

Talking Head

Ο Χέλμουτ, με πίκρα αλλά και ωριμότητα, αποδέχθηκε τα νέα δεδομένα και συνέχισε να κοιτάζει μπροστά. Στα μέσα της δεκαετίας του ’70 άνοιξε δυό ξενοδοχεία στο Graz, τα οποία αποδείχθηκαν επιτυχημένα, εξασφαλίζοντάς του την οικονομική άνεση για να ασχοληθεί ξανά με τους αγώνες, από διαφορετική θέση αυτή τη φορά. Ως ιδιοκτήτης αγωνιστικής ομάδας συμμετείχε με την «RSMMarko» στα πρωταθλήματα της F3 και της Formula 3000, ενώ παράλληλα υπήρξε manager των Γκέραρντ Μπέργκερ και Καρλ Βέντλιγκερ, τους οποίους εκείνος είχε ανακαλύψει. Στα τέλη της δεκαετίας του ’80, το αυστριακό team έπαιρνε μέρος στους αγώνες του DTM, με τη γαλάζια Mercedes 190E 2.5 16 Evo 1 και χορηγό την εταιρεία «Star».Το ένστικτο του Μάρκο στην ανίχνευση ταλέντων είχε ως επακόλουθο και την ουσιώδη συμβολή του στο πρόγραμμα προετοιμασίας οδηγών αγώνων, από το οποίο είχε περάσει μεταξύ άλλων και ο Χουάν Πάμπλο Μοντόγια. Έχοντας πολύ καλή σχέση με τον συμπατριώτη του και ιδιοκτήτη της «RedBullRacing» DietrichMateschitz βρίσκεται δίπλα του από το 2005 ως ειδικός σύμβουλος. Λέγεται πως είναι τα «μάτια» του στην ομάδα, λόγω της μεγάλης εμπιστοσύνης που του έχει. Το 2010 επικρίθηκε έντονα για τη θέση που πήρε στη διαμάχη των οδηγών της Σεμπάστιαν Φέτελ και Μαρκ Βέμπερ, για την πρωτοκαθεδρία στη RedBull. Έχοντας εκείνος ανακαλύψει τον ταλαντούχο 23χρονο Γερμανό, εκφράστηκε δημόσια υπέρ του δίχως ποτέ να ανακαλέσει. Όμως, δικαιώθηκε τα επόμενα χρόνια, αφού το «παιδί» του κατέκτησε τέσσερα συνεχόμενα παγκόσμια πρωταθλήματα.

carhistory

Photos: Porsche, marchives.com