Carhistory.gr Logo
  » auto stories » Lingotto
Lingotto
auto stories

To βιομηχανικό κτίριο-σύμβολο, όχι μόνο της πόλης του Τορίνο, αλλά και ολόκληρης της σύγχρονης Ιταλίας...

Το Lingotto είναι μια περιοχή του Τορίνο, στο οποίο στις αρχές του προηγούμενου αιώνα κτίσθηκε το εργοστάσιο παραγωγής αυτοκινήτων της Fiat, επί της οδού Via Nizza. Οι εργασίες για την κατασκευή του ξεκίνησαν το 1916 και ολοκληρώθηκαν επτά χρόνια αργότερα, το 1923. Ο αριστουργηματικός σχεδιασμός του, έργο του νεαρού αρχιτέκτονα Giacomo Matte Trucco, είναι αυτός που κλέβει πρώτος τις εντυπώσεις. Ο ταλαντούχος Ιταλός δεν ακολούθησε τη συνήθη διαδρομή στην κατασκευή βιομηχανικών κτιρίων, αλλά ακριβώς την αντίστροφη: Οι πρώτες ύλες βρίσκονταν στο ισόγειο του πενταόροφου οικοδομήματος και η γραμμή παραγωγής εξελισσόταν από κάτω προς τα επάνω, με αποτέλεσμα τα αυτοκίνητα που εξέρχονταν από αυτήν να καταλήγουν στην οροφή, όπου και διένυαν τα πρώτα τους χιλιόμετρα σε ένα κεκλιμένο αυτοκινητοδρόμιο που υπήρχε εκεί. Ο μεγάλος αρχιτέκτονας Le Corbusier ήταν από τους πρώτους που εγκωμίασε το κτίριο, μη χάνοντας την ευκαιρία να το επισκεφτεί και να το δει από κοντά, χαρακτηρίζοντάς το κόσμημα του βιομηχανικού design. Τα εύσημα βέβαια ανήκουν και στους τότε διοικούντες τη Fiat, οι οποίοι δεν δίστασαν να εγκρίνουν κάτι τόσο τολμηρό.

Πέντε δεκαετίες δράσης
Παρά το γεγονός ότι οι εργασίες ανέγερσης του εργοστασίου της ιταλικής εταιρείας στο Lingotto ξεκίνησαν μεσούντος του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, κανένα απρόοπτο δεν τις διατάραξε, εκτός από μια εργατική εξέγερση με πολιτικές προεκτάσεις που έλαβε χώρα το 1921 και καθυστέρησε τη δουλειά για λίγο καιρό. Για τη Fiat, που κατείχε το 80% της ιταλικής αγοράς αυτοκινήτου, το νέο κτίριο ήταν αναγκαίο. Η συνέχεια τη δικαίωσε απόλυτα, αφού από το 1923 έως το 1970 παρήγαγε σε αυτό 80 διαφορετικά μοντέλα, μεταξύ αυτών και το πολύ επιτυχημένο Topolino. Όσο για το οικοδόμημα που στεγαζόταν, ήταν τότε το μεγαλύτερο βιομηχανικού χαρακτήρα στην Ευρώπη και το δεύτερο μεγαλύτερο στον κόσμο. Ωστόσο, όπως όλα τα ωραία τελειώνουν κάποτε, έτσι συνέβη και με το Lingotto: Από τις αρχές της δεκαετίας του '70 και έπειτα, με τις τεχνικές παραγωγής να έχουν πλέον εντελώς αλλάξει, το κτίριο δε μπορούσε να καλύψει επαρκώς τις νέες ανάγκες. Έστω όμως και ξεπερασμένο, συνέχισε να χρησιμοποιείται ως ένα βαθμό μέχρι το 1982. Μια Lancia Delta ήταν το τελευταίο αυτοκίνητο που ανέβηκε από τη γραμμή παραγωγής ως το αυτοκινητοδρόμιο του πέμπτου ορόφου, εκείνη τη χρονιά. Όμως, αυτό δεν ήταν το τέλος για το εντυπωσιακό οικοδόμημα...

Η δεύτερη νεότητα

Το κλείσιμο του εργοστασίου οδήγησε σε μια μεγάλη δημόσια συζήτηση σχετικά με το μέλλον του, καθώς σε αντίθεση με άλλες χώρες και άλλους λαούς, αναζητήθηκαν επισταμένα τρόποι αξιοποίησής του. Μετά τον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό που πραγματοποιήθηκε, δημιουργήθηκε ένας συναρπαστικός δημόσιος χώρος για την πόλη του Τορίνο. Το παλιό εργοστάσιο μεταμορφώθηκε σε ένα σύγχρονο κτιριακό συγκρότημα, με αίθουσες συναυλιών, θέατρο, συνεδριακό κέντρο, εμπορικά κέντρα και ένα ξενοδοχείο. Το ανατολικό τμήμα του κτιρίου έγινε η έδρα της σχολής Μηχανικών Αυτοκινήτου του Πολυτεχνείου του Τορίνο. Το έργο ολοκληρώθηκε το 1989. Η κεκλιμένη διαδρομή στην οροφή του διατηρείται και είναι ακόμη επισκέψιμη, διαθέτοντας πλέον και ελικοδρόμιο, ενώ συχνά χρησιμοποιείται και για νοσταλγικές εκδηλώσεις της Αυτοκίνησης.

carhistory

Κείμενο: Σπύρος Χατήρας. Φωτογραφίες: Fiat, Σπύρος Χατήρας