Carhistory.gr Logo
  » racing » GRAND PRIX » Tyrrell 001-006
Tyrrell 001-006
GRAND PRIX
Τα μονοθέσια που ανέδειξαν την αγωνιστική ομάδα της Τyrrell σε μεγάλο πρωταγωνιστή των GrandPrix της Formula 1 την περίοδο 1970-1973.

Η Matra είχε κατακτήσει τον τίτλο του 1969 στη F1, με την ομάδα του Ken Tyrrell να διαχειρίζεται την αντίστοιχη του Γάλλου κατασκευαστή. Τότε, ο Stewart κέρδισε το πρώτο του πρωτάθλημα, έχοντας ένα κινητήρα Cosworth V8 στην πλάτη του: Αυτός ήταν και ο λόγος για τον οποίο χώρισαν οι δρόμοι του Tyrrell με την Matra, καθώς η γαλλική εταιρεία επέμενε να χρησιμοποιήσει το δικό της 12κύλινδρο κινητήρα, ενώ ο Ken προτιμούσε τον Cosworth. Η Tyrrell ξεκίνησε τη σεζόν του 1970 χρησιμοποιώντας πελατειακά μονοθέσια της March, χωρίς όμως να είναι και ικανοποιημένη. Ο ιδιοκτήτης της αντιλήφθηκε ότι ο μόνος τρόπος να πετύχει στη F1 είναι να κατασκευάσει δικό του μονοθέσιο, κάτι που εκείνη την εποχή ήταν σχετικά εύκολο, αφού σχεδόν όλοι χρησιμοποιούσαν τον ίδιο κινητήρα (Cosworth) και το ίδιο κιβώτιο ταχυτήτων (Hewland).

H συμφωνία του Henley
Όταν ο Tyrrell έμαθε ότι ο Frank Gardner είχε αφήσει την Ferguson, του ζήτησε να συναντηθούν σε μια pub στο ενδιάμεσο της απόστασης από το σπίτι του μηχανολόγου έως τη βάση της ομάδας του «θείου» Ken. O ίδιος ο Gardner έχει πει για αυτή τη συνάντηση: «Με ρώτησε αν μπορούμε να συναντηθούμε κάπου, να συζητήσουμε κάτι που μπορεί να με ενδιαφέρει. Αποφασίσαμε ότι μια pub στο Henley ήταν περίπου στη μέση της απόστασης που μας χώριζε και συναντηθήκαμε εκεί. O Ken ποτέ δε μιλούσε πλαγίως και απλά με ρώτησε αν νόμιζα ότι μπορούσα να σχεδιάσω ένα μονοθέσιο F1. Δεν ήθελε την απάντηση αμέσως και πέρασα λίγο χρόνο σκεπτόμενος εάν μπορούσα να σχεδιάσω ένα μονοθέσιο και όταν το αποφάσισα, άρχισα να αναρωτιέμαι αν θα έπρεπε να το κάνω! Αλλά από την αρχή ήξερα ότι η απάντηση θα ήταν καταφατική». Με αυτό τον τρόπο του ανατέθηκε να δημιουργήσει την πρώτη Tyrrell, παρά το γεγονός ότι δεν είχε σχεδιάσει μονοθέσιο ποτέ στη ζωή του. Ένα δωμάτιο που δε χρησιμοποιούνταν στο σπίτι του μετατράπηκε σε σχεδιαστήριο, ενώ εργάστηκε υπό πλήρη μυστικότητα επάνω στη δημιουργία της Tyrrell «001» βασιζόμενος στη Matra «MS80», μονοθέσιο το οποίο θαύμαζε. Ήταν ιδιαίτερα σχολαστικός, ελέγχοντας κάθε λεπτομέρεια.



Frank Gardner: H προϋπηρεσία
Γεννημένος το 1931 στο Warwick της Αγγλίας, ο Frank Gardner ήταν ένας μηχανολόγος ειδικευμένος στις μεταδόσεις. Εργαζόταν από τις αρχές της δεκαετίας του ’60 στη «Harry Ferguson Research», μια εταιρία παραγωγής γεωργικών ελκυστήρων, η οποία είχε στραφεί προς τους αγώνες, με εξειδίκευση στην τετρακίνηση. Ο Gardner είχε σχεδιάσει τη μετάδοση της τετρακίνητης Lotus «56» του 1968, η οποία λάμβανε κίνηση από τουρμπίνα και είχε σχεδιαστεί για τα «500 μίλια» της Ινδιανάπολης. Σε αυτό το μονοθέσιο βασίστηκε και η Lotus «56Β» του 1971, το μοναδικό με τουρμπίνα στην ιστορία της F1. Στα τέλη του 1968, οι ομάδες της F1 άρχισαν να εξερευνούν την τετρακίνηση και η Ferguson παρείχε τα συστήματά της σε αρκετές από αυτές.

Η ενθαρρυντική πρώτη χρονιά

H Tyrrell «001» είχε παρόμοιο μεταξόνιο με την Matra «MS80», αλλά χαμηλότερο κέντρο βάρους, ενώ ήταν πιο «ζωηρή» και δύστροπη από εκείνη. Διέθετε υπερυψωμένη επίπεδη εμπρός αεροτομή, monocoque από κράματα μετάλλων, εμπρός ανάρτηση με διπλά ψαλίδια, δισκόφρενα στις πλήμνες των εμπρός τροχών και εντός του αμαξώματος στον πίσω άξονα. Είχε διατυπωθεί η ιδέα να γίνει τετρακίνητο το μονοθέσιο, αλλά εγκαταλείφθηκε λόγω του περιορισμένου χρόνου και της αυξημένης πολυπλοκότητας που θα απαιτούσε ο σχεδιασμός του. Η «001» πραγματοποίησε την πρώτη της αγωνιστική εμφάνιση σε ένα μη πρωταθληματικό αγώνα στο Oulton Park, τον Αύγουστο του 1970, με τον Stewart να καταρρίπτει το ρεκόρ της πίστας. Ο Σκωτσέζος εγκατέλειψε στον αγώνα λόγω απώλειας πίεσης λαδιού. Τα προβλήματα αξιοπιστίας θα επαναλαμβάνονταν και στους επόμενους αγώνες, ωστόσο το μονοθέσιο απέδειξε την ταχύτητά του σημειώνοντας την pole position στο ντεμπούτο του σε Grand Prix της F1, στο Mont-Tremblant του Καναδά, όπου ο Stewart εγκατέλειψε με σπασμένο άξονα ενώ βρισκόταν επικεφαλής για το 1/3 του αγώνα. Στο Watkins Glen της Νέας Υόρκης, ο Stewart έχασε τη νίκη λόγω διαρροής λαδιού, έχοντας προηγηθεί στο μεγαλύτερο μέρος του αγώνα. Το χειμώνα που ακολούθησε, ο Gardner εργάστηκε επάνω στην αξιοπιστία του μονοθεσίου και δημιουργήθηκε και η «002», η οποία είχε λίγο μεγαλύτερο μεταξόνιο, για να χωράει ο ψηλότερος του Stewart, Francois Cevert.

 

Το Πρωτάθλημα Κατασκευαστών στην Τyrrell 

Για το 1971 o Frank Gardner σχεδίασε καινούργια γεωμετρία αναρτήσεων για την καλύτερη εκμετάλλευση των ελαστικών της Bridgestone (το 1970 η Tyrrell χρησιμοποιούσε Dunlop). Ο Stewart ξεκίνησε τη σεζόν στη Νότια Αφρική με μια pole position και μια δεύτερη θέση στον αγώνα, πριν φτάσει στα χέρια του για την Ισπανία η «003», η οποία ήταν ελαφρύτερη από τον πρόγονό της. Διαρκείς εξελίξε%C

Μια μεταβατική περίοδος… 

Το 1972 όμως δεν ήταν το ίδιο καλή χρονιά για την ομάδα. Η Lotus είχε ορθοποδήσει ξανά, ενώ ο Jackie Stewart απέκτησε έλκος, ως αποτέλεσμα της αγχώδους ζωής που έκανε. Παρά ταύτα, ο Σκωτσέζος κατάφερε να κατακτήσει τέσσερις νίκες, στο δρόμο του προς τη δεύτερη θέση στο πρωτάθλημα οδηγών. Στο Γαλλικό Grand Prix του 1972, ο Francois Cevert δοκίμασε για πρώτη φορά την «005», η οποία σήμανε την απαρχή της δεύτερης γενιάς μονοθεσίων του Gardner στην Tyrrell. Το νέο μονοθέσιο, πιο χαμηλό και με μικρότερο μεταξόνιο, αντιμετώπιζε προβλήματα με τις αναρτήσεις του (όπως και τα προηγούμενα μοντέλα), οι οποίες δε συμπαθούσαν τις ανομοιομορφίες στην άσφαλτο. Στους τελευταίους αγώνες της σεζόν παρουσιάστηκε η βελτιωμένη «006», με καινούργια φρένα, τα οποία όμως έτειναν να υπερθερμαίνονται.

Θρίαμβος και τραγωδία

Ο Stewart ξεκίνησε τη σεζόν του 1973 με νίκη στη Νότια Αφρική και στην Ισπανία είχε στα χέρια του το καινούργιο μονοθέσιο του Gardner, την «006/2», η οποία παρά το ότι διατηρούσε το ψυγείο νερού στο ρύγχος, είχε ψυγεία λαδιού τοποθετημένα στα πλαϊνά του κινητήρα με στόχο το χαμηλότερο κέντρο βάρους, ακολουθώντας το δρόμο που είχε χαράξει από το 1970 η Lotus «72». Τα φρένα και οι αναρτήσεις βρίσκονταν εκτός του αμαξώματος και στους δύο άξονες. Παρά το γεγονός ότι ο Emerson Fittipaldi είχε ξεφύγει βαθμολογικά στην αρχή της περιόδου, η εσωτερική μάχη των οδηγών της Lotus επέτρεψε στον Jackie Stewart να εκμεταλλευτεί την κατάσταση και με νίκες σε Βέλγιο, Μονακό, Ολλανδία και Γερμανία να κατακτήσει τον τρίτο και τελευταίο τίτλο του, αφού είχε αποφασίσει να αποχωρήσει από την ενεργό δράση στο τέλος της σεζόν, βοηθώντας πρώτα την Tyrrell να εξασφαλίσει και το πρωτάθλημα κατασκευαστών, κάτι που τελικά δε συνέβη. H τελευταία «πινελιά» του Gardner στο μονοθέσιο ήταν η τοποθέτηση των ψυγείων πίσω από τον κινητήρα για να βελτιωθεί η απαγωγή θερμότητας. Ωστόσο, στον τελευταίο αγώνα της σεζόν η τραγωδία χτύπησε την ομάδα, όταν στις δοκιμές του GP των ΗΠΑ o Francois Cevert έχασε τη ζωή του, τη στιγμή που θα έβγαινε από τη «σκιά» του Stewart.

 

Aπόηχος…

Από το 1974 η αγωνιστική ομάδα της Τyrrell άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της, με τους Τζόντι Σέκτερ και Πατρίκ Ντεπαγιέ να αναλαμβάνουν την οδήγηση του καινούργιου μονοθεσίου («007»). Οι Βρετανοί εξέπληξαν τον κόσμο της F1 λίγο καιρό αργότερα, επιλέγοντας τη συμμετοχή στα GrandPrix με την εξάτροχη «Ρ34». Η Τyrrell συνέχισε να είναι ανταγωνιστική έως τα μέσα περίπου της δεκαετίας του ’80, αποσπώντας σημαντικά αποτελέσματα, χωρίς όμως ποτέ να φθάσει ξανά στο κορυφαίο επίπεδο των αρχών της δεκαετίας του ’70. Η βρετανική ομάδα σημείωσε την τελευταία της νίκη στο Detroit των ΗΠΑ τον Ιούνιο του 1983, με τη «012» και οδηγό τον MicheleAlboreto. Tα μονοθέσιά της έδιναν το «παρών» στις εκκινήσεις της F1 έως το ιαπωνικό GrandPrix του 1998, οπότε και αποσύρθηκαν οριστικά από το προσκήνιο, παραδίδοντας τη σκυτάλη στη Β.Α.R.

 

ΟΙ ΤΙΤΛΟΙ

1971-1973: Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Οδηγών (JackieStewart)
1971: Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Κατασκευαστών

 

ΟΙΝΙΚΕΣ

1971 Montjuich Park: Jackie Stewart, 003
1971 Monaco: Jackie Stewart, 003
1971 Paul Ricard: Jackie Stewart, 003
1971 Silverstone: Jackie Stewart, 003
1971 Nurburgring: Jackie Stewart, 003
1971 Mosport: Jackie Stewart, 003
1971 Watkins Glen: Francois Cevert, 002/1
1972 Buenos Aires: Jackie Stewart, 003
1972 Clermont-Ferrand: Jackie Stewart, 003
1972 Mosport: Jackie Stewart, 005/1
1972 Watkins Glen: Jackie Stewart, 005/1
1973 Zolder: Jackie Stewart, 006/2
1973 Monaco: Jackie Stewart, 006/2
1973 Zandvoort: Jackie Stewart, 006/2
1973 Nurburgring: Jackie Stewart, 006/2

ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

TYRRELL 006 COSWORTH
Σχεδιαστής: Derek Gardner
Κινητήρας: Ford Cosworth DFV V8 90o
Κυβισμός: 2.993 κ.εκ.
Διάμετρος x διαδρομή: 85.7 mm x 64.8 mm
Μέγιστη ισχύς: 460 ίπποι στις 10.500 σ.α.λ.
Κιβώτιο ταχυτήτων: Ηewland FG 4005 σχέσεων
Μετάδοση κίνησης: στους πίσω τροχούς
Μεταξόνιο: 2.386 χλστ.
Μετατρόχιο εμπρός: 1.590 χλστ.
Μετατρόχιο πίσω: 1.590 χλστ.
Βάρος: 578 κιλά
Moνάδες κατασκευής: 3
Περίοδος δράσης: 1972-1974

credit

Κείμενο: FL. Photos: Ford